Özet / içindekiler
ÖZET
Türk kamu yönetiminde kırk yıldır var olan düzenleyici ve denetleyici kurumlar,
bağımsız idari otoriteler veya üst kurullar olarak da adlandırılmaktadırlar. Bu kurumlar
sermaye piyasaları, bankacılık, enerji, rekabet, görsel işitsel ve internet medyası gibi pek çok
alanda ilgili mevzuat çerçevesinde önce düzenleyen (regülasyon) sonrasında ise regüle
ettikleri alanları denetleyen yapılardır. Bu yapıların özerklikleri mali yapılarından
gelmektedir. Bu kurumların siyaseten baskı görmemeleri için mali olarak bağımsız olmaları
gerekmektedir. Bu kurumlar kuruluş maksadı olan düzenleme ve denetleme işlevini ancak
bu şekilde gerçek anlamda yerine getirebilmektedirler.
Düzenleyici denetleyici kurumlar bağımsızlığın kaynağı idari ve ekonomik anlamda
özerk yapılar olmasından kaynaklanmakta iken bu özerkliğin ne olduğunun tanımlanması ve
uygulamadaki yerinin kesin olmaması bu çalışmanın problemidir.
Bu çalışmanın temel amacı 1980 sonrası Türkiye’de ihdas edilen düzenleyici ve
denetleyici kurumların mali özerkliklerini merkeze alarak bütçe hakkı kavramının yani
parlamento-bütçe ilişkilerinde nasıl gelişip değiştiğini tartışmak ve bu gelişim ve değişimin
Türk mali sistemine yansımalarını ortaya çıkartmaktır.
Türkiye’deki bütçeleme süreçlerini çalışmanın sınırları içerisine yani düzenleyici
denetleyici kurumlar bağlamına çekmeden önce konu tüm kamu maliyesi açısından detaylı
olarak ele alınmaktadır. Çalışmanın Üçüncü Bölümü araştırma kısmıdır. Bu bölümde yarı
yapılandırılmış görüşme yöntemi kullanılarak tezin amacına ulaşması için belirlenmiş
sorulara cevap aranmaktadır. Bu kapsamda Türkiye’de faaliyet gösteren 5018 sayılı
Kanun’un 3 No’lu cetvelinde yer alan kurumların bütçe yapım süreçlerindeki görevli
çalışanları ile görüşmeler gerçekleştirilerek ve bu görüşmelerden elde edilen verilen Üçüncü
Bölüm’de Bulgular kısmında farklı başlıklar halinde değerlendirilmektedir